Próg 15 000 zł brutto, co dokładnie się liczy
Pierwsza rzecz, którą trzeba ustalić, to wartość faktury brutto, czyli kwota z podatkiem VAT. Faktura na 12 500 zł netto z podatkiem 23 procent ma 15 375 zł brutto i przekracza próg. Faktura na 12 000 zł netto daje 14 760 zł brutto i próg jest nieprzekroczony.
Najczęstszy błąd polega na porównywaniu progu z kwotą netto. Prowadzi to do sytuacji, w której faktura wymagająca podzielonej płatności trafia do zwykłej paczki przelewów. Drugi błąd to patrzenie na kwotę przelewu zamiast na kwotę faktury. Jeśli część należności została już zapłacona zaliczką, o obowiązku decyduje sposób, w jaki przepisy traktują daną fakturę, więc w nietypowych układach warto skonsultować się z doradcą podatkowym.
Przy fakturach w walucie obcej próg przelicza się według zasad określonych w ustawie, dlatego przy takich dokumentach nie opieraj się wyłącznie na przybliżeniu z kalkulatora.
Próg to jeszcze nie wszystko, liczy się załącznik 15
Sama kwota nie wystarcza. Obowiązek podzielonej płatności dotyczy towarów i usług wymienionych w załączniku 15 do ustawy o VAT. To lista pozycji wrażliwych na wyłudzenia, w której znajdują się między innymi niektóre metale, elektronika, paliwa, usługi budowlane i usługi o charakterze przetwarzania danych. Lista bywa zmieniana, dlatego aktualne brzmienie sprawdzaj w obowiązującym tekście ustawy.
Dodatkowe warunki, które według obecnych przepisów muszą być spełnione łącznie:
- sprzedawca i nabywca są podatnikami VAT, a więc mówimy o obrocie między firmami,
- na fakturze znajduje się towar lub usługa z załącznika 15,
- kwota faktury brutto wynosi co najmniej 15 000 zł albo równowartość tej kwoty w walucie,
- płatność jest dokonywana przelewem, a nie gotówką.
Dopiero spełnienie wszystkich punktów oznacza obowiązek. Faktura na 40 000 zł brutto za towar spoza załącznika nie musi być płacona w MPP. Faktura na 8 000 zł brutto za towar z załącznika także nie, bo próg nie został osiągnięty. Szczegółowy opis tego, jak wygląda sama płatność, znajdziesz na stronie o przelewach split payment.
Jak sprawdzić, czy konkretna faktura wymaga MPP
Praktyczny sposób to zadać fakturze trzy pytania w ustalonej kolejności. Czy jest brutto powyżej progu. Czy pozycje faktury odpowiadają załącznikowi 15. Czy obie strony są podatnikami VAT. Na kartce wygląda to prosto, ale przy trzystu fakturach miesięcznie powstaje ryzyko pomyłki.
Pomocny jest sam dokument. Faktura ustrukturyzowana w KSeF zawiera pozycje, stawki i kwoty w polach, które da się odczytać maszynowo. Faktura dotycząca towarów z załącznika 15 powinna zawierać adnotację o mechanizmie podzielonej płatności, ale jej brak nie zwalnia nabywcy z własnej oceny. To nabywca decyduje, jak zapłacić, i to on ponosi skutki błędu, o czym piszemy w osobnym tekście o tym, kiedy split payment jest obowiązkowy.
W Oplacam wykrycie MPP jest jednym z kroków ścieżki. Program odczytuje kwoty z faktury, porównuje je z progiem i oznacza płatności, które wymagają podziału na kwotę netto i kwotę VAT. Ostateczną decyzję zawsze zatwierdza użytkownik, a plik do banku importuje samodzielnie.
Co z fakturami poniżej progu i dobrowolny split payment
Faktura poniżej 15 000 zł brutto może być zapłacona zwykłym przelewem. Można jednak zapłacić ją w podzielonej płatności dobrowolnie, nawet wtedy, gdy towar nie znajduje się w załączniku. Wiele firm tak robi, ponieważ podatek VAT trafia wtedy na rachunek VAT, a to ogranicza ryzyko, że środki zostaną zajęte przez kogoś innego niż urząd skarbowy.
Za dobrowolnym podziałem przemawia kilka praktycznych argumentów:
- środki na rachunku VAT służą do zapłaty podatku i do płatności VAT dostawcom,
- płatność w MPP jest łatwo rozpoznawalna w historii rachunku,
- część sprzedawców oczekuje takiego przelewu przy współpracy długoterminowej.
Przeciw działa dodatkowa praca, bo każdy przelew trzeba rozbić na dwie kwoty i opisać w odpowiedni sposób. Przy dużej liczbie faktur ręczne przygotowanie takich przelewów jest powolne i podatne na błędy. Pomaga paczka przelewów przygotowana na podstawie faktur i zaimportowana do bankowości firmowej.
Tytuł przelewu i numer KSeF w podzielonej płatności
Przelew w MPP wymaga kilku danych, które w zwykłym przelewie są zbędne. Trzeba wskazać kwotę brutto, kwotę podatku VAT, numer faktury albo numer KSeF, a także numer NIP sprzedawcy. Według obecnych przepisów numer KSeF jest elementem tytułu przelewu w płatnościach z mechanizmem podzielonej płatności od 2026 roku. W pozostałych płatnościach, zgodnie z obecnie obowiązującym terminem, wymóg wpisania numeru KSeF dotyczy okresu od 1 stycznia 2027.
Dlatego dobrym nawykiem jest przygotowywanie przelewu na podstawie faktury w KSeF, a nie ręcznego przepisywania numerów. Mniej znaków do przepisania oznacza mniej literówek, a bank łatwiej zaksięguje płatność przypisaną do właściwej faktury. Więcej o samym tytule przeczytasz na stronie numer KSeF w przelewie.
Krótka ściąga do zapamiętania
Próg 15 000 zł brutto jest warunkiem koniecznym, ale nie wystarczającym. Potrzebny jest jeszcze towar lub usługa z załącznika 15 i transakcja między podatnikami VAT. Poniżej progu split payment jest dobrowolny. Przy wątpliwościach co do klasyfikacji towaru sprawdź aktualny tekst ustawy albo zapytaj doradcę podatkowego, bo ten wpis ma charakter informacyjny i opisuje stan według obecnych przepisów.
Jeśli codziennie przygotowujesz przelewy do wielu faktur, przeniesienie kontroli progu do narzędzia oszczędza czas. Oplacam sprawdza każdą fakturę, oznacza płatności z MPP i układa je w osobnej paczce, a dodatkowo weryfikuje rachunek w wykazie podatników VAT. Plany zaczynają się od 249 zł netto miesięcznie, a pełną listę znajdziesz w cenniku.